Zakola to przerzedzenie włosów w okolicy skroni, któremu towarzyszy stopniowe cofanie się przedniej linii włosów. U mężczyzn najczęściej są jednym z pierwszych objawów łysienia androgenowego. Nie każde cofnięcie linii włosów ma jednak podłoże chorobowe. Jej kształt może być również cechą indywidualną i pozostawać niezmienny przez wiele lat.
Jeżeli zakola stopniowo się pogłębiają, a włosy w ich obrębie stają się coraz cieńsze, warto sprawdzić, co jest przyczyną zmian i rozpocząć leczenie łysienia. W przypadku łysienia androgenowego wczesne rozpoznanie pozwala rozpocząć postępowanie na etapie, gdy mieszki włosowe nadal zachowują swoją aktywność.
Czym są zakola?
Zakola powstają w wyniku przerzedzenia włosów w przednio-skroniowej części głowy. Z czasem linia włosów przesuwa się ku tyłowi, tworząc charakterystyczne zagłębienia po obu stronach czoła.
Najczęściej taki obraz występuje w przebiegu łysienia androgenowego. Za jego rozwój odpowiada między innymi nadmierna wrażliwość mieszków włosowych na dihydrotestosteron (DHT). Pod wpływem tego hormonu mieszki ulegają stopniowej miniaturyzacji. Włosy stają się cieńsze, krótsze i mniej odporne na wypadanie.
Proces ten przebiega stopniowo. Początkowo zmiana może być widoczna jedynie podczas dokładnego przyjrzenia się linii włosów. Z czasem przerzedzenie staje się bardziej wyraźne i może obejmować kolejne obszary skóry głowy.
Przyczyny powstawania zakoli
Największe znaczenie w przypadku łysienia androgenowego mają predyspozycje genetyczne. Decydują one między innymi o wrażliwości mieszków włosowych na działanie androgenów. Dlatego u osób, w których rodzinie występowało łysienie, ryzyko pojawienia się zakoli może być większe.
Cofanie się linii włosów nie zawsze ma jednak podłoże androgenowe. Na kondycję włosów wpływają również zaburzenia hormonalne, niedobory żelaza i innych składników odżywczych, choroby tarczycy, przewlekły stres czy niektóre choroby skóry głowy. W takich przypadkach wypadanie włosów może mieć bardziej rozlany charakter, ale przerzedzenie w okolicy skroni również może być jednym z jego objawów.
Znaczenie ma także sposób, w jaki przebiega utrata włosów. Nagłe, intensywne wypadanie włosów wymaga innej diagnostyki niż powolne, wieloletnie cofanie się linii włosów.
Jak wyglądają zakola?
Zakola są widoczne jako przerzedzenie włosów po obu stronach czoła, w okolicy skroni. W początkowej fazie włosy mogą być jedynie nieco rzadsze. Wraz z postępem procesu ich średnica zmniejsza się, a sama linia włosów przesuwa się coraz bardziej ku tyłowi.
W łysieniu androgenowym zmienia się również cykl wzrostu włosa. Skróceniu ulega faza wzrostu włosa, a kolejne włosy wyrastające z tego samego mieszka są coraz cieńsze. Zjawisko to nazywa się miniaturyzacją mieszka włosowego.
U części osób proces ogranicza się do okolicy skroni. U innych z czasem dochodzi również do przerzedzenia włosów na czubku głowy.
Zakola a łysienie androgenowe
Zakola są charakterystycznym objawem łysienia androgenowego u mężczyzn. Typowy przebieg obejmuje stopniowe cofanie się przedniej linii włosów, a następnie – u części osób – przerzedzenie w okolicy ciemieniowej i na czubku głowy.
U kobiet łysienie androgenowe zwykle przebiega inaczej. Częściej obserwuje się rozlane przerzedzenie włosów w obrębie szczytu głowy, przy zachowaniu przedniej linii włosów. Nie oznacza to jednak, że u kobiet nie może dojść do przerzedzenia okolicy skroniowej.
Sam wygląd zakoli nie wystarcza więc do postawienia diagnozy. Znaczenie ma między innymi tempo wypadania włosów, ich grubość, stan skóry głowy oraz obraz mieszków włosowych.
Diagnostyka zakoli
Przy nasilonym wypadaniu włosów warto zgłosić się do dermatologa lub trychologa. Podczas konsultacji specjalista ocenia sposób rozmieszczenia przerzedzenia, kondycję włosów i stan skóry głowy.
W diagnostyce pomocna jest trichoskopia. Badanie pozwala ocenić mieszki włosowe w powiększeniu i sprawdzić między innymi, czy występują różnice w średnicy włosów, cechy ich miniaturyzacji oraz inne zmiany mogące wskazywać na konkretny rodzaj łysienia.
Jeżeli obraz kliniczny sugeruje niedobory, zaburzenia hormonalne lub chorobę ogólnoustrojową, lekarz może zdecydować o wykonaniu badań laboratoryjnych. Ich zakres zawsze powinien wynikać z wywiadu i objawów, a nie z przypadkowego zestawu badań.
Leczenie zakoli
Terapia zakoli jest dobierana do przyczyny wypadania włosów. W przypadku łysienia androgenowego stosuje się zarówno leczenie farmakologiczne, jak i wybrane metody zabiegowe. Celem postępowania jest przede wszystkim ograniczenie dalszej miniaturyzacji mieszków oraz utrzymanie włosów, które nadal rosną.
W terapii wykorzystywana jest między innymi mezoterapia igłowa skóry głowy. Zabieg polega na podaniu preparatu bezpośrednio w obręb skóry głowy. W zależności od zastosowanej substancji może wspierać kondycję skóry oraz funkcjonowanie cebulki włosa.
Jedną z metod stosowanych w terapii wypadania włosów jest również laserowe leczenie łysienia. W Wellclinic wykorzystywana jest między innymi technologia Fotona Hair Restoration, której działanie koncentruje się na skórze głowy i mieszkach włosowych.
W zależności od rozpoznania lekarz może również zalecić leczenie farmakologiczne. Nie jest to jednak terapia odpowiednia dla każdego rodzaju wypadania włosów. Przed jej rozpoczęciem konieczne jest ustalenie przyczyny problemu.
Czy można pozbyć się zakoli?
Możliwości leczenia zależą przede wszystkim od przyczyny zakoli i stanu mieszków włosowych. Jeżeli mieszki nadal funkcjonują, odpowiednio dobrane postępowanie może ograniczyć dalsze przerzedzanie i poprawić wygląd włosów.
W przypadku zaawansowanego procesu, w którym doszło do trwałego zaniku mieszków, możliwości odtworzenia włosów za pomocą leczenia zachowawczego są znacznie mniejsze. Z tego powodu nie warto czekać, aż zakola staną się bardzo głębokie. Im wcześniej zostanie określona przyczyna wypadania włosów, tym więcej możliwości terapeutycznych pozostaje do dyspozycji.
Kiedy warto skonsultować zakola?
Konsultacja jest wskazana przede wszystkim wtedy, gdy linia włosów wyraźnie się cofa, zakola szybko się pogłębiają lub pojawia się nasilone wypadanie włosów. Szczególnej uwagi wymagają również objawy ze strony skóry głowy, takie jak zaczerwienienie, łuszczenie, świąd czy ból.
Zakola mogą być naturalną cechą wyglądu, ale mogą również stanowić pierwszy widoczny sygnał łysienia androgenowego. Ocena stanu włosów i mieszków podczas konsultacji pozwala ustalić, z jakim rodzajem problemu mamy do czynienia i czy potrzebne jest leczenie.
Jeśli zauważasz zakola lub postępujące wypadanie włosów, umów konsultację. Specjalista oceni stan skóry głowy i włosów, ustali możliwą przyczynę problemu oraz dobierze odpowiednie postępowanie. W zależności od wskazań terapia może obejmować zabiegi wspierające kondycję włosów. Konsultacje i zabiegi wykonujemy w naszych klinikach w Warszawie, Gdańsku i Krakowie.
